خبرنامه دانشجویان ایران

سعید حدادیان مداح و شاعر اهل بیت در خصوص ویژگی‌های شعر و شاعر مذهبی و عاشورایی، گفت: در بزنگاه‌های سیاسی، تعریف‌ها از شعر یا تنظیم‌های شعری در دیدگاه های مختلف می‌خواهد تغییر کند.

به گزارش برنا، در جلسه نقد کتاب «طوفان واژه‌ها»، سعید حدادیان مداح و شاعر اهل بیت در خصوص ویژگی‌های شعر و شاعر مذهبی و عاشورایی، گفت: مشکلی که راجع به شعر و در این مورد خاص، شعرهای مذهبی وجود دارد این است که در بزنگاه‌های سیاسی، تعریف‌ها از شعر یا تنظیم‌های شعری در دیدگاه‌های مختلف می‌خواهد تغییر کند.

وی تشریح کرد: به عنوان مثال گاهی بعضی‌ها به دنبال این هستند که فضا را به سمت تحجر ببرند. یعنی از روضه سیدالشهداء، انقلابی بودن و علیه ظالم بودن برداشت نشود که این با روح دستگاه سیدالشهداء نمی خواند. حتی برخی به دنبال این هستند که در دستگاه سید الشهداء علیه السلام، برای شفا، به تربت او توجه نباشد.

حدادیان تصریح کرد: هنر امام خمینی(ره) این بود که بین این دو، تیغ و تربت، پیوند برقرار کند و گفت که هم آن باید باشد و هم این. کسی هم امروز نمی‌تواند ادعا کند که از امام امت روحی له الفداه بهتر می‌فهمم.

این مداح حسینی، بیان داشت: ما در دستگاه سید الشهداء نباید فراموش کنیم که آخرین آیه سوره "شعرا" راهنمای ما است که به ما سرمشق می‌دهد و می‌گوید که اولاً شاعری در راه است که با ایمان باشد و شعرش ایمانی باشد(الا الذین امنوا). دوماٌ در پرتو این ایمان به اعمال صالح توجه داشته باشد (وعملوالصالحات). پس اگر در شعر به هر طریقی به اعمال صالح دلالت بدهیم، وظیفه خود را انجام داده‌ایم و خاستگاه شعر همین است.

وی افزود: سوم اینکه این آیه می گوید وقتی کسی مورد ظلم قرار گرفت به یاریش بشتابید (وانتصروا من بعد ما ظلموا). این خیلی مهم است؛ چراکه بدین معنی است که پیشانی شعر به صورت عام انتصارو یاری رساندن به مظلوم است، وای به وقتی که سراغ امام حسین(ع) و شعر عاشورایی و مذهبی می‌آئیم.

وی همچنین تاکید کرد: این آیه قرآن است و ما نمی‌توانیم با قرآن تعارض داشته باشیم.

حدادیان گفت: زبان شعر، زبانی است که می‌تواند مظلومیت را با منطق منتشر کند و ظالم را رسوا و حتی نابود کند. این است چیزی که قرآن از ما خواسته، "انتصار" .

این مداح اهل بیت اظهار داشت: حتی به سر بریده امام حسین(ع) منصوب است که در مجلس یزید آیه ای از قرآن را تلاوت کرد که همان "هو سیعلم الذین الظلموا ایّ منقلبٍ ینقلبون" است و می بینیم که بر اساس همین آیه هم از ما شعرا یاری می طلبد.

حدادیان تاکید کرد: ما نباید جنبه ‌های انقلابی امام حسین (ع) را تحریف کنیم، همانطور که نباید جنبه‌های معنوی، قداستی، ماورایی، ملکوتی و عرفانی‌اش را تحریف کنیم. همه اینها باید باشد و هر شاعری به هر اندازه‌ای و هر شکلی توانست، بگوید و تخطئه نکند. دستگاه سید الشهداء با شعر پر و بال می گیرد و خود امام حسین(ع) در کربلا با مخاطبین خود به زبان شعر سخن می گوید که خود این می‌تواند برای ما درسی باشد.

وی در ادامه افزود: نکته مهم بعدی این سوال است که آیا یک متدین می تواند شاعر شود؟ قطعاً پاسخ مثبت است و لزوماً اگر کسی شعر عاشقانه زمینی نگفت، شاعر نیست؟!

وی تصریح کرد: عاشقانه ها هم برای خودش دارای ارزش است و ما منکر آن نیستیم اما عاشقانه هایی که نجیبانه و ارزشمندند و نه اروتیک‌هایی که گزارش اتاق بسترهای خلوت‌اند. ما آنها را به رسمیت نمی‌شناسیم و معتقدیم که آنها وسوسه‌اند و الهام نیستند. اگر کسی از اول رفت در خانه اهل بیت(ع) و کربلا، تا با شما نیاید سانفرانسیسکو شاعر نیست؟!

حدادیان بیان داشت: ضمن اینکه عاشقانه تنها بین دو جنس مخالف نیست اگر کسی از عشقش نسبت به مادر، فرزند و مانند اینها هم شعر گفت، آن هم عاشقانه است و در این مجموعه قرار می گیرد. ما با نقدمان افراد را تخریب نکنیم. بنده به عشق آقا چند عاشقانه گفته‌ام. من آن‌چیزی که در آن هشت‌سال جنگ دیده‌ام، جوانان و بسیجیانی که دیده‌ام،‌ بعد از ایشان احدی را لایق آن نمی بینم که برای او عاشقانه بگویم مگر آنکه معنوی باشد.

وی افزود: ما منکر عاشقانه‌ها و ارزشهایش نیستیم و باید در بستر شعر باشد. اما می‌گوییم اگر کسی مانند سید هنگری که یک خط در خصوص غیر اهل بیت (ع) نگفته است و صرفا به ایشان در 1600 بیت پرداخته است؛ آیا این ارزش است یا ضد ارزش؟

این مداح اهل بیت با انتقاد از برخی منتقدین تاکید کرد: ما نیائیم و در داوریها بگوئیم که چون او عاشقانه ندارد، پس شاعر نیست! دعا کنید که جوانان بیایند در دستگاه امام حسین(ع) تا سر از شعرهای اروتیک در نیاورند.

وی اظهار داشت: ما فتوا صادر نمی کنیم که کسی عاشقانه بگوید یا نه. اما برخی از توصیه‌ها را هم قبول نداریم : می گویند کربلا روایت نشود. ما قبول نداریم. می گوئیم نه! شما بیایید و آن‌را با زبان روز روایت کنید.

می‌گویند: نمی‌خواهد کربلا را روایت کنید، یک شوری، یک شوقی، یک حالی کافی است. می گوئیم نه! ما می گوئیم باید در دل اشعارمان مبانی اندیشه های عاشورا را، آراسته و پایدار کنیم. آراسته و پایدار، دیگر پیراستگی نمی خواهد چرا که خود این اندیشه ها پیراسته هستند.

حدادیان افزود: و ما می گوئیم که اگر کسی دارد شعر آئینی و مذهبی می گوید، این نشود که به زور بگوئیم تو بیا و عاشقانه بگو؛ چرا که تا عاشقانه نگویی تو را شاعر نمی دانیم. این خوب نیست. توقع دارید بعد از سی‌سال از انقلاب برویم برای کاباره شعر بگوییم؟! این انقلاب مال امام حسین (ع) است، این مردم حسینی اند.

وی که در طول سخنانش به خواندن قسمت‌هایی از اشعار سید حمیدرضا برقعی از کتابش می پرداخت، با استناد به آن ابیات به تحسین وی و کارش نشست و از نگاه و روش وی تقدیر کرد و در نهایت در این خصوص گفت: اگر از من بپرسند که چرا طوفان واژه ها به چشم آمد می گویم امر موفقیتش در "رخصت" است.

گفتنی است چهارشنبه، نهم دی ماه، جلسه نقد کتاب «طوفان واژه‌ها»، با حضور کارشناسانی چون اسماعیل امینی، سعید حدادیان، محمد جواد زمانی و زهیر توکلی و جمعی از علاقمندان حوزه ادب و اندیشه، در محل کانون اندیشه جوان برگزار شد.